Waarin verschillen indexfondsen van elkaar?

Niet alle indexfondsen zijn hetzelfde. Sterker nog, er zijn grote verschillen tussen indexfondsen. In allerlei opzichten verschillen ze van elkaar. En deze verschillen kunnen grote gevolgen hebben voor de beleggingsresultaten van een indexfonds. In de praktijk zie je ook dat het ene indexfonds duidelijk beter presteert dan het andere en dus beter de index volgt dan de ander. Hieronder een overzicht van de belangrijkste kenmerken van indexfondsen om op te letten.

Type index

Er zijn veel verschillende soorten indexen. Voor aandelen, obligaties, vastgoed, grondstoffen, hedgefondsen etc. Van breed gespreide wereldwijde indexen tot smalle indexen die zich beperken tot een klein deel van de relevante markt. Daarnaast worden indexen op verschillende manieren samengesteld. Zijn er indexen inclusief en exclusief dividend. En worden indexen in verschillende valuta's berekend. De twee belangrijke eigenschappen van indexen om naar te kijken zijn de mate van spreiding en de manier waarop de index wordt samengesteld.

Meer over de spreiding en samenstelling van indexen

Beleggingsbeleid

Indexfondsen kunnen op verschillende manieren de index volgen: via volledige nabootsing, gedeeltelijke nabootsing of derivaten. Alle methodes hebben voor- en nadelen. Wat optimaal is verschilt ook per index. Bij het volgen van een aandelenindex heeft volledige nabootsing in beginsel de voorkeur. Maar bij sommige aandelen(bijvoorbeeld in opkomende landen) is het soms beter of veiliger om te kiezen voor gedeeltelijke nabootsing. Ook bij het volgen van een obligatie-index is het om praktische redenen (bijvoorbeeld kosten laag houden) vaak beter om voor gedeeltelijke nabootsing te kiezen. De index volgen door middel van derivaten brengt bijzondere, soms moeilijk in te schatten risico's met zich mee. Meesman is hier geen voorstander van en doet dit ook niet.

Meer over manieren waarop indexfondsen de index volgen

Kosten

Overweegt u te gaan beleggen in indexfondsen, vergelijkt u dan alle kosten goed.

Transactiekosten

De kosten van indexfondsen kunnen sterk verschillen. De Total Expense Ratio is veelal bekend maar de transactiekosten die een indexfonds maakt bijvoorbeeld niet. Nou zijn de transactiekosten van indexfondsen in de regel erg laag, maar bij sommige indexfondsen zijn die toch een stuk hoger dan bij anderen. De transactiekosten zijn hoger bij indexfonds die minder vermogen hebben en in minder liquide (verhandelde) effecten beleggen. Een indexfonds dat € 10 miljoen beheert zal dus hogere kosten hebben dan een indexfonds dat € 100 miljoen beheert. En een indexfonds dat belegt in aandelen van kleine bedrijven zal hogere kosten hebben dan een indexfonds dat belegt in aandelen van grote bedrijven.

Spread

Een andere belangrijke kostenpost is de spread. Dit is een op- en afslag die zit verwerkt in de koers van beursgenoteerde indexfondsen ofwel ETF's (veelal trackers genoemd). De hoogte van de spread hangt af van hoeveel de ETF wordt verhandeld. Meer handel betekent een lagere spread, minder handel een hogere spread. Indexfondsen die niet beursgenoteerd zijn hebben in principe ook geen spread.

Overige kosten

Tenslotte is bij beleggen in indexfondsen ook belangrijk om goed te letten op de kosten die nog in rekening worden gebracht door de bank of vermogensbeheerder bij wie u in indexfondsen belegt. Denk aan een advies- of beheervergoeding (u betaalt dan dubbel op voor beheer), aan- en verkoopprovisie, bewaarloon, dividendkosten, valutakosten, rekeningkosten, BTW etc. Deze kosten komen nog bovenop de kosten van de indexfondsen zelf.

De kosten voor beleggen bij Meesman bekijken

Bronbelasting

Indexfondsen die in aandelen beleggen ontvangen dividend van die aandelen. Op dat dividend wordt in de meeste landen (bron)belasting ingehouden. De meeste indexfondsen kunnen deze ingehouden bronbelasting niet of maar zeer beperkt terugvorderen. Hoeveel rendement hierdoor wordt misgelopen hangt af van de gevolgde index. Voor de MSCI World Index is dit bijvoorbeeld circa 0,5% per jaar.

Cash management

Binnen indexfondsen komt er continu geld binnen (van nieuwe beleggers en ontvangen dividend en/of rente) en gaat er constant geld uit (door verkopers & eventueel uitbetaling van dividend). Het is voor een indexfonds van groot belang om deze cashflow efficiënt te beheren d.w.z. om cash dat binnenkomt z.s.m. te beleggen en cash dat eruit gaat z.s.m. uit te betalen. Waarom is dit belangrijk? Omdat als de koersen stijgen het fonds rendement mist over het deel van het vermogen dat als cash wordt aangehouden en niet belegd is. Deze zogeheten 'cash drag' kan het rendement van het fonds drukken. Het ene indexfonds is beter in het beheer van de cashflow dan het andere. Het is echter bijzonder lastig om hier als buitenstaander inzicht in te krijgen.

Dividendbeleid

Indexfondsen kunnen de door hen ontvangen inkomsten (dividend en/of rente) herbeleggen of uitkeren. Inkomsten herbeleggen is veelal efficiënter. Het brengt minder kosten en minder administratieve rompslomp met zich mee. Indexfondsen die dividend uitkeren moeten cash aanhouden om als dividend te kunnen uitkeren. Hierdoor ontstaat 'cash drag' zoals hierboven omschreven.

Uitlenen effecten

De meeste beleggingsfondsen en dus ook indexfondsen lenen een deel van de aandelen (en soms ook obligaties) waarin zij beleggen tijdelijk uit aan andere beleggers. Hiervoor krijgen zij een vergoeding die het rendement van het fonds kan verhogen. Belangrijke vragen om hier te stellen zijn: Welk percentage van de beleggingen van het fonds wordt gemiddeld uitgeleend? Welke risico's loopt het fonds hierbij? Is de vergoeding (na aftrek van kosten) helemaal voor de belegger of steekt de beheerder een deel in eigen zak?