De kosten van beleggingsfondsen
Beleggingsfondsen brengen verschillende soorten kosten in rekening, zoals een beheervergoeding, operationele kosten en transactiekosten. Veel van deze kosten zijn niet transparant d.w.z. u weet van tevoren niet hoeveel ze bedragen.
Beheervergoeding
De beheervergoeding is de fee die de beheerder van een beleggingsfonds krijgt voor het beheren van het fonds.
Operationele kosten
Operationele kosten zijn bijvoorbeeld administratiekosten, accountantskosten, juridische kosten en kosten van toezicht, beursnotering, jaarverslagen, effectenbewaring, enzovoorts. Deze kosten worden ieder jaar opnieuw in rekening gebracht. Maar er kunnen ook eenmalige operationele kosten in rekening worden gebracht, zoals oprichtingskosten of de kosten van een fusie met een ander fonds.
Transactiekosten
De transactiekosten zijn de directe en vooral indirecte kosten die een beleggingsfonds maakt bij het kopen en verkopen van de effecten waarin het belegt (niet te verwarren met de aan- en verkoopkosten die u, als belegger, betaalt bij het kopen en verkopen van een beleggingsfonds).
Indexfondsen rekenen 3 tot 4 keer zo weinig kosten
Bij actief beheerde aandelenfondsen bedragen de bovengenoemde kosten in totaal al gauw 1,5% tot 2% per jaar. Bij actief beheerde obligatiefondsen zo’n 1% tot 1,25% per jaar. Bij een aandelenindexfonds daarentegen is dit veelal niet meer dan 0,5% per jaar en bij een obligatie-indexfonds niet meer dan 0,3% op jaarbasis. Actief beheer kost u dus gemiddeld 3 tot 4 keer zo veel als indexbeleggen. Dit kostenverschil is cruciaal. Kosten zijn van doorslaggevend belang voor het rendement. Elke euro die u aan kosten betaalt gaat direct van uw rendement af.
Klik hier om te lezen wat de Autoriteit Financiële Markten te zeggen heeft over de kosten van beleggingsfondsen.
Kosten maken het verschil
Ogenschijnlijk kleine verschillen in kosten hebben grote gevolgen voor het rendement. Lagere kosten betekenen al gauw duizenden euro’s meer aan opbrengst. Een voorbeeld: u belegt EUR 100.000 in een aandelenfonds met een brutorendement (vóór kosten) van 8%. Is dit een actief beheerd aandelenfonds met totale kosten van bijvoorbeeld 1,75%, dan is uw belegging na 25 jaar aangegroeid tot EUR 455.222. Belegt u daarentegen in een aandelenindexfonds met totale kosten van 0,5% dan is uw opbrengst na 25 jaar EUR 609.834. Een verschil van meer dan EUR 150.000!
Illustratie van het effect van kosten op de waardeontwikkeling van een belegging. Bij een gemiddeld brutorendement (voor kosten) van 8% per jaar groeit een belegging van EUR 100.000 in een aandelenindexfonds na 25 jaar aan tot EUR 610.000. Dezelfde belegging in een gemiddeld actief beheerd aandelenfonds is na 25 jaar slechts EUR 455.000 waard.
Kies op basis van kosten
Dat kosten een grote invloed hebben op het rendement van een belegging is zeker. Velen zijn zelfs van mening dat kosten de belangrijkste indicator zijn van het rendement dat u op een belegging kunt verwachten. Dat betekent dat kosten een belangrijke factor moeten zijn bij de keuze van uw beleggingen. En omdat ze de enige zekerheid zijn die u hebt bij het beleggen zouden ze eigenlijk de leidende factor moeten zijn.
Kiezen op basis van kosten is belangrijker dan ooit, omdat:
- De kosten van beleggingsfondsen de afgelopen tien jaar explosief zijn gestegen. Zo is de beheervergoeding van Robeco, het grootste beleggingsfonds in Nederland, gestegen van 0,25% begin 1999 naar 1% eind 2004. Een verviervoudiging in vijf jaar. Ook zijn er nieuwe kostenposten bijgekomen. Zo zijn er tegenwoordig steeds meer beleggingsfondsen met een performance fee en/of een service fee.
- Het toekomstige rendement (vóór kosten) op aandelen en obligaties vrijwel zeker lager zal zijn dan het bijzonder hoge rendement in de jaren '80 en '90 van de vorige eeuw. In tijden van lagere rendementen wegen kosten des te zwaarder.
