Wat zegt dividend?
Dividend wordt gezien als een betrouwbare indicator van de financiële gezondheid van een bedrijf. Het is de vraag of dit zo is, zeker nu.
De economische groei loopt wereldwijd sterk terug en de meeste bedrijven zien hun winst flink dalen. Toch zijn er heel wat bedrijven die ondanks een fors lagere winst hun dividend handhaven of zelfs verhogen. Denk aan KPN en Philips. Maar ook bijvoorbeeld General Electric in de VS. Wat moet de belegger hiervan maken? Gaat het slecht met deze bedrijven omdat hun winst daalt of staan ze er relatief goed voor omdat ze hun dividend verhogen?
Dividend of winst
De vraag is eigenlijk of winst of dividend een betere indicator is van de financiële gezondheid van een bedrijf. Veel beleggers geloven in profit is an opinion, cash is a fact (winst is een mening, contant geld een feit). Hiermee wordt bedoeld dat winstcijfers makkelijk te manipuleren zijn (en ook worden), in tegenstelling tot cijfers over de kasstromen binnen een bedrijf. Hier zit veel in. Winstcijfers zijn inderdaad afhankelijk van (soms redelijk arbitraire) boekhoudkundige regels en vrij eenvoudig te boetseren. Dit is niet of minder het geval voor de in- en uitstroom van geld. Zo bezien lijkt de kasstroom een betrouwbaarder beeld te geven van hoe een bedrijf er voor staat. En omdat beleggers ervan uitgaan dat de hoogte van het dividend afhangt van de kasstroom, lijkt dividend een betere indicator van de financiële gezondheid van een bedrijf dan winst.
Signaalfunctie
Maar zo eenvoudig is het niet. Om te beginnen is het vaststellen van de kasstroomcijfers in de praktijk minder eenduidig dan het lijkt. Er zijn verschillende manieren om kasstromen te definiëren en te meten waardoor ook deze cijfers door het management zijn te beïnvloeden. Maar belangrijker is de vraag in hoeverre het dividend een goede weerspiegeling is van de kaspositie van een bedrijf.
De beslissing om wel of geen dividend uit te keren en als het gebeurt hoe hoog het dividend moet zijn, vloeit niet automatisch voort uit de kaspositie van het bedrijf maar ligt in handen van het management van het bedrijf. De dividenduitkering wordt dus niet bepaald door ‘objectieve’ regels. Er ligt een menselijke beslissing aan ten grondslag. Die mensen weten dat het dividend door de buitenwereld wordt gezien als een indicator van de financiële gezondheid van het bedrijf. En dat een verlaging van het dividend wordt gezien als een signaal dat het bedrijf het echt moeilijk heeft en op korte termijn weinig verbetering verwacht.
Omdat bedrijven dit signaal liever niet afgeven zullen zij het dividend niet snel verlagen, ook als de financiële gezondheid verslechtert. In moeilijke tijden zullen zij veelal eerst stoppen met het terugkopen van aandelen, dan nieuwe investeringen een halt toeroepen en als laatste het dividend verlagen. Pas als er geen ontkomen meer aan is, wordt het dividend dus verlaagd. Tot het zover is kan een verslechterende kaspositie hand in hand gaan met een gelijkblijvend (of zelfs hoger) dividend. Het dividend is dan geen weerspiegeling meer van de kaspositie. Het kan je zelfs op het verkeerde been zetten.
Paradox
Zo ontstaat een paradox. Juist omdat het dividend wordt beschouwd als een belangrijke indicator van de financiële gezondheid van een bedrijf, is het voor het management belangrijk om het dividend te sturen met als gevolg dat het dividend zijn waarde als betrouwbare signaalfunctie enigszins verliest.
Totale payout
Daar komt bij dat dividend maar één van de manieren is waarop bedrijven hun geld aanwenden om aandeelhouders te belonen. Een andere is het terugkopen van aandelen. Het handhaven van het dividend kan ten koste gaan van het terugkopen van aandelen. In de praktijk gebeurt dit ook regelmatig. De ene vorm van compensatie wordt dan op peil gehouden door een andere vorm van compensatie te beperken of af te schaffen. Of de aandeelhouder er per saldo op vooruitgaat is de vraag. Duidelijk is in ieder geval wel dat om een beeld te krijgen van de kaspositie van een bedrijf het onvoldoende is om alleen naar het dividend te kijken. Relevant is de totale payout d.w.z. dividend plus terugkoop van aandelen.
Is minder beter?
Tijdens de huidige crisis worden veel beurswijsheden op hun kop gezet. Wellicht is het belang van het handhaven of alsmaar verder verhogen van het dividend de volgende. Omdat de gebruikelijke bronnen van bedrijfsfinanciering op dit moment ook voor gezonde en goed gerunde bedrijven niet of moeilijke toegankelijk zijn, zou het wel eens verstandig kunnen zijn om (voorlopig) minder of geen dividend uit te keren en het geld binnen het bedrijf te houden. Misschien is een lager dividend momenteel geen teken van zwakte maar van verstandig cash management.
Hendrik Meesman is directeur van Meesman Index Investments. In deze column geeft Hendrik Meesman zijn persoonlijke mening over een bepaald onderwerp. Dit hoeft niet de mening te zijn van Meesman Index Investments. De informatie in deze column is niet bedoeld als individueel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen. Vragen of reacties kunt u mailen naar h.meesman@meesman.nl.
