Veel beleggers hebben gedurende de kredietcrisis hun beleggingsportefeuille meer in waarde zien dalen dan nodig was. Onder andere omdat in het deel van de portefeuille dat in obligaties was belegd teveel risico is genomen. Hier is het misgegaan omdat beleggers uit het oog hebben verloren welke rol obligaties in een beleggingsportefeuille vervullen.

De rol van obligaties
De reden dat de meeste beleggers in obligaties beleggen is om het risico van de portefeuille als geheel te beperken. Simpel gezegd, aandelen beleggen ze in om rendement te maken, obligaties om het risico te dempen. Als obligaties dienen om het risico van de portefeuille te verkleinen dan is het van belang dat als aandelen onderuit gaan, de obligaties hun waarde behouden of, beter nog, in waarde stijgen. Zo wordt het verlies op de ene belegging gecompenseerd met winst (of in ieder geval minder verlies) op de andere belegging.

Good old staatsobligaties
De vraag is dus welke obligaties het beste hun waarde behouden als het stormt op de aandelenmarkt. Dat zijn staatsobligaties. Die behouden in tijden van crisis op de aandelenmarkt het beste hun waarde. Het is immers vrijwel uitgesloten dat de staat (in ontwikkelde landen) haar betalingsverplichtingen niet nakomt. Al is de crisis nog zo erg. Noteren de obligaties in euro’s dan is er ook geen valutarisico. En een keuze voor staatsobligaties met een relatief korte looptijd betekent dat ook het renterisico (gevoeligheid voor rentestijgingen) gering is. Euro-gedenomineerde staatsobligaties met een korte looptijd zijn de veiligste soort obligaties die er zijn en dus het meest geschikt als stabilisator in een beleggingsportefeuille.

Risicovolle obligaties
Ten opzichte van staatsobligaties zijn obligaties van bedrijven met een hoge kredietwaardigheid minder waardevast als het stormt op de aandelenmarkt. In het turbulente beursjaar 2008 zijn euro-genoteerde staatsobligaties bijna tien procent in waarde gestegen terwijl een breed gespreide portefeuille van kredietwaardige bedrijfsobligaties zo’n vijf procent in waarde is gedaald. Obligaties van minder kredietwaardige bedrijven en andere risicovolle obligaties zijn überhaupt niet geschikt als stabilisator in een beleggingsportefeuille. In 2008 zijn die wel 25% in waarde gedaald.

Risico voorop
Met risicovollere obligaties is in goede tijden wellicht een hoger rendement te behalen, maar dat is niet waar het primair om gaat bij het beleggen in obligaties. Waar het wel om gaat is hoe de obligaties reageren in slechte tijden (op de aandelenmarkten). Bij het kiezen tussen verschillende soorten obligaties dient het risico voorop te staan, niet het rendement. Dan valt de keuze vanzelf op good old staatsobligaties.

Meer columns


Hendrik Meesman is directeur van Meesman Index Investments. In deze column geeft Hendrik Meesman zijn persoonlijke mening over een bepaald onderwerp. Dit hoeft niet de mening te zijn van Meesman Index Investments. De informatie in deze column is niet bedoeld als individueel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen. Vragen of reacties kunt u mailen naar h.meesman@meesman.nl.